Ναυσής Ιεσσαί-Κασιμάτη
Τα μοναστήρια,
στην ιδιαίτερη πατρίδα τ' αντρός μου, τα Κύθηρα, συνηθίζουν τις μέρες
των Παρακλήσεων του Δεκαπενταυγούστου, ν' ανοίγουν τις πόρτες των
κελλιών τους και να προσκαλούν τους χριστιανούς για να δεκαπεντίσουν -
κατά την Τσιριγιώτικη διάλεκτο - δηλαδή να συμβιώσουν πνευματικά, για 15
μέρες, μέσα στο εμπνευστικό και ησυχαστικό περιβάλλον τους. Δεν ξέρω αν αυτό συμβαίνει στα μοναστήρια κι άλλων περιοχών της πατρίδας μας.
Είναι
πολλοί - δόξα τω Θεώ - και στις μέρες μας, που αποδέχονται ευχαρίστως
το κάλεσμα, έτσι που να συμπληρώνονται όλα τα κελλιά κι οι
καθυστερημένοι να μένουν εκτός του νυμφώνος. Για κάποιους, ο
δεκαπεντισμός είναι ένα παλιό τάμα στην Παναγιά, σε ώρα δύσκολη, και γι'
άλλους, η φλογερή επιθυμία μιάς ολόκληρης χρονιάς.
Η ωραία συνήθεια στα Κύθηρα, έρχεται από πολύ παλιά. Και συνεχίζεται
μέσα στους ταραγμένους καιρούς μας, με ζέση και λαχτάρα από πλήθος προσκυνητών,
που διψούν γι' αυτού του είδους τις άλλες διακοπές και που είναι
αποφασισμένοι να ζήσουν τις 15 μέρες των Παρακλήσεων στην Παναγία,
μακριά από τις βιοτικές μέριμνες, με προσευχή και νηστεία. Και πάντα σε
πείσμα κάποιων, που απορούν πώς «χάνουν» έτσι τον πολύτιμο χρόνο των
διακοπών τους...
Μέσα σ' ένα αγιασμένο χώρο, με θαυματουργές εικόνες, με εντυπωσιακές τις διηγήσεις των θαυμάτων της Παναγίας, με παλιές αρχιτεκτονικές
των κτισμάτων από απαίδευτους αλλά και χαρισματικούς λαϊκούς τεχνίτες,
ανάμεσα στα κυπαρίσσια, στα πεύκα και τις ελιές ή στις
κορυφές προσιτών βουνών, με θέα την απεραντοσύνη της θάλασσας, με τα
τζιτζίκια και τα πουλιά να θορυβούν γύρω, οι δεκαπεντιστές έχουν
ιδανικές συνθήκες ψυχικής προετοιμασίας, για τη γιορτή της Κοίμησης.
Αυτές οι 15 μέρες που προηγούνται της γιορτής, είναι μοναδικές, για
να στοχαστεί κανείς τη μορφή και τη ζωή της Παναγίας μας. Για μιά
προσέγγιση και οικείωση με τη Μάνα του Θεού, τη δική μας Μάνα.
Με τις καθημερινές Παρακλήσεις, τις συχνές Θ. Λειτουργίες, τους
εσπερινούς, μέσα στη γλυκειά ώρα του Αυγουστιάτικου δειλινού, τα κοινά
Απόδειπνα τις νύχτες, τους πνευματικούς λόγους, ετοιμάζονται οι ψυχές,
για περισυλλογή και αυτοσυγκέντρωση.
Εκεί ο νους απερίσπαστος στοχάζεται πως η Παναγία ήταν από το δικό μας
γένος. Με τη δική μας φτιάξη. Πως ετοίμασε τον εαυτό της,
ώστε ο Θεός να την διαλέξει, για ν' ακουμπήσει στα σπλάχνα της τον Σωτήρα του κόσμου!
Από
νηπιακή ηλικία, στο ναό του Θεού. Όλη της η ύπαρξη συγκατατίθεται σ'
αυτή την αφιέρωση. Μοιάζει να λέει: Κύριε, ανήκω σε Σένα. Με την
προσευχή και την μελέτη του Θείου Λόγου αγιάζει, καταρτίζει τον εαυτό
της, ωριμάζει. Γεμίζει σύνεση και σοφία. Μας αφήνουν άναυδους οι
αποκρίσεις που δίνει στον Αρχάγγελο - όντας παιδούλα ακόμα - κατα τον
Ευαγγελισμό της.
Η σιωπή
της πάλι, βάθος «δυσθεώρητον και αγγέλων αφθαλμοίς». Σιωπά και κλείνει
με το ύψιστο μήνυμα του Ευαγγελισμού, με περίσκεψη εντός της. Αφήνει στο
Θεό τα παραπέρα. Εμπιστεύεται χωρίς όρους, ανεπιφύλαχτα. Ακολουθεί το
δρόμο των οικείων του Θεού. Οδό μαρτυρίου και μαρτυρίας. Με τη ζωή της.
Τι χρέος φορτώθηκε στους ώμους της, από τόσο μικρή ηλικία! Οδοιπορίες,
κόπους σωματικούς, ταπεινώσεις. Τι οδύνη αλήθεια!
Ποιός μπορεί να νοήσει την οδύνη της Παναγίας! Έζησε κι άντεξε τον
εξευτελισμό και το μαρτύριο στιγμή, στιγμή του Ιησού, του Υιού και Θεού
της. Που να βρεθεί χρόνος και καιρός, μέσα στο κυνηγητό της καθημερινής
ματαιότητας, να σκεφθούμε όλα τούτα και να τα προσεγγίσουμε;
Κι
όμως, θα μπορούσε να είναι καθοριστικά και για τη δική μας πορεία. Η
ζωή της Παναγίας, θα μπορούσε να γίνει οδοιπορικό ραβδί, για ν'
ανηφορίσουμε καθένας μας, το στρατί που ο Θεός του φανέρωσε. Με τα
πρόσωπα που τον πλαισιώνουν. Με τις ιδιαίτερες συνθήκες μας. Με τα
γεγονότα, που, μέσα σ' ένα ιδιαίτερο σχέδιο προσωπικής σωτηρίας, ο Θεός
μας στέλνει. Να τ' αποδεχθούμε από καρδιάς, καθώς Εκείνη. Χωρίς πικρίες
και γογγυσμούς. Γένοιτο μοι κατά το ρήμα Σου...
Σ' αυτή
την προσπάθεια, πιθανόν, να μην έχουμε χρησιμοποιήσει αρκετά, τη
συμπαράσταση, τη βοήθεια, τη δύναμη της Παναγίας. «Δέσποινα βοήθησον,
εφ' ημίν σπλαχνιθείσα...προς σε καταφεύγω, σωτηρίαν επιζητών...δυσωπώ
Παρθένε, λυτρωθήναι με των δεινών... ότι πάντες μετά Θεόν εις σε
καταφεύγομεν...».
Χαρά σ' αυτούς που
μπορούν να εκμεταλλεύονται, μέσα στο σκόρπισμα του καλοκαιριού, τις
πνευματικές ευκαιρίες του. Ας είμαστε μέσα σ' αυτούς. Η σκέπη της
Παναγίας «η πλατυτέρα νεφέλης» χωράει όλους μας.
περιοδικό Πειραϊκή Εκκλησία, Ιούλιος-Αύγουστος 1995
